منوی بالایی را از بخش فهرست ها تنظیم کنید.

آیا سکته ی مغزی یا ضربه ی مغزی می تواند باعث ابتلا به بیماری آلزایمر شود؟

سکته ی مغزی یا ضربه ی مغزی می تواند باعث ابتلا به بیماری آلزایمر شود؟اظهار نظر سالی:

همسر من یک نظامی با سابقه است. مدتی قبل به دلیل سکته ی مغزی حاد بستری شد و برای وی مشاوره ی نورولوژی انجام شد. بعد از مدتی ضعف ناشی از سکته ی مغزی کاملا بهبود یافت و در حال حاضر به طور مرتب به درمانگاه سرپایی می رود. قبل از سکته ی مغزی، تا اندازه ای فراموشی داشت اما با این که از سکته ی مغزی او سه ماه می گذرد و ظاهرا به طور کامل بهبود یافته است، فراموشی او بیش تر شده و وادار کردن او به انجام دادن کارها و مشکل تر شده است. قبل از سکته ی مغزی به تنهایی به خرید می رفت و بعضی از کارهای خانه را انجام می داد، اما در حال حاضر قادر به انجام دادن آن ها نیست. هم چنین کم تر و آهسته تر صحبت می کند، آرام تر شده است، جملات کوتاه تری ادا می کند و لغات کم تری را به کار می برد. گاهی به نظر می رسد که معانی لغات سخت تر را نمی فهمد. در کارهای خانه نیز کم تر از گذشته کمک می کند. به نظر می رسد که آشفته تر شده است و اوقات بیش تری را صرف. فعالیت های بیهوده می کند.در شغل ما از این قبیل موارد بسیار دیده می شوند.

مشابه این موضوع می تواند بعد از جراحی های بزرگ و طولانی مدت، خصوصا جراحی های قلب، که از دستگاه های قلبی – ریوی مصنوعی (cardiopulmonary by pass machines) استفاده می کنند، نیز به وجود آید. همان طور که ذکر شد، بیماری آلزایمر می تواند سال ها قبل از ظهور علایم و نشانه های آشکار آغاز شود. حال اگر این بیماران دچار سکته ی مغزی شوند یا تحت عمل جراحی طولانی مدت قلب قرار گیرند (که طی آن سکته های مغزی کوچک متعدد به وجود می آیند) ممکن است به صورت ناگهانی، زوال عقل آن ها بدتر شود. در این زمان، فقدان سلول های عصبی که تا به حال تا حدی قادر به کنترل شخص بودند، به قدری شدید می شود که باعث بدتر شدن ناگهانی نشانه ها می شود.

یک پاسخ ساده به سئوال فوق این است که سکته ی مغزی باعث ایجاد بیماری آلزایمر نمی شود، بلکه اضافه شدن اثرات سکته ی مغزی و احتمالا مجموع سکته ی مغزی و بیماری آلزایمر می توانند باعث بروز نشانه های زوال عقل شوند و پیشرفت بیماری آلزایمر را تسریع کنند. بنابر این قسمتی از مراقبت های تخصصی در مبتلایان به بیماری آلزایمر تشخیص زودهنگام عوامل خطر ابتلا به سکته ی مغزی و درمان آن هاست.

ثابت شده است که ارتباطی بین ضربه ی مغزی و بیماری آلزایمر وجود دارد. بیماری آلزایمر در افرادی که سابقه ی ضربه ی مغزی جدی داشته اند بسیار بیش تر اتفاق می افتد، خصوصا اگر در زمان حادثه هوشیاری شخص از بین برود. یک مطالعه ی بالینی در سربازان ارتش آمریکا نشان داد که ارتباط نزدیکی بین ضربه ی مغزی و خطر ابتلا به بیماری آلزایمر وجود دارد. بوکسورهای حرفه ای، گروه دیگری هستند که به صورت جدی در خطر ضربه های متعدد مغزی قرار دارند و شیوع بسیار زیاد بیماری آلزایمر در این افراد بعد از بازنشستگی، دور از انتظار نیست. البته حقیقت این است که سابقه ی ضربه ی مغزی خود به خود حکمی قطعی برای ابتلا به بیماری آلزایمر نیست، اما می تواند یکی از عوامل زیاد شدن شانس ابتلا به بیماری باشد.

علت ابتلا به بیماری آلزایمر بر اثر یک ضربه ی مغزی قدیمی، روشن نیست. دانشمندان در حال تحقیق در موردآن بر روی موش های تغییر ژن یافته (transgenic) هستند.

این موش ها نمونه ی حیوانی از روند بیماری آلزایمر در انسان هستند و توسط تغییر ژنی به وجود آموده اند. این موش ها را با جهش ژنی مربوط به بیماری آلزایمر زود آغاز خانوادگی، تغییر ژن داده اند. این مطالعات نشان دادهاند که یک ضربه ی مغزی شدید باعث افزایش موقت امیلوئید بتا در مغز می شود. از آن جا که علت بیماری آلزایمر رسوب امیلوئید بتا در مغز است، محققین این گونه نتیجه گیری می کنند که ضربه ی مغزی می تواند سرآغاز تولید امیلوئید بتا و تشکیل پلاک های امیلوئیدی باشد.

درباره نویسنده

نوشته های مرتبط